AFYON DÜĞÜN GELENEKLERİ

  • 1 Star
    Loading...

Afyon’da evlilik törenlerinde yapılan adetler :

Dünür gezmesi yani görücülük, sonrasında söz kesme ve kahve içimi, sonrasında nişan şerbetinin içilmesi iki tarafın birbirine karşılıklı sini göndermesi ( Nişan hediyesi olarak genelde şekerleme, çerez, iç çamaşır, mendil, çorap, gecelik v.b. gibi hediyelik eşya tepsi içinde ve baş üstünde gönderilir.), sini gönderme ardından yemek ziyafeti ( bu yemek kız tarafının evinde yapılır.) , nişan zamanı kandillere denk gelirse kandillikler ( erkek evinden kız evine kına ve kandil helvası gönderilir, karşılık olarak kız tarafıda bir tepsi börek veya lokma gönderilir. ) , nişanlılık süresinde hıdrellez olursa erkek evi tarafından hıdırallezlik gönderilir( kuzu çevirme yapılan yemekli kır daveti düzenlenir.) , Bayram bu süre içinde denk gelirse karşılıklı olarak iki taraf birbirine çamaşır ve hediye sepeti gönderir. Kurban bayramı ise erkek tarafı süslenmiş bir koç veya danayı kız tarafına gönderir.

Yukarıda anlattığımız bu adetler düğüne kadar her ailenin ekonomik durumuna göre az veya çok olarak yapılır.

Düğün yapılmadan önce iki tarafın ailesi hangi gün düğün, esvap ve nikah gününde anlaşırlar ve buna göre hazırlıklar başlar. Erkek tarafı gelinini alıp alışverişe çıkar, gelinlik , çeşitli kıyafetler ve hediyeler alınır . Bu olaya esvap kesme denir.

Esvap kesme olayı bittikten sonra iki tarafda yalınlarını ve istediği dostlarını düğüne davet ederler. Bu davet okuyucu denen kişiler tarafından bizzat yapılır.

Düğün başladıktan sonra 3 gün sürer. Genellikle çarşamba günü erkek evinde öğle yemeği ile düğün başlar. Akşam yemeğine de damadın arkadaşları ve akranları davet edilir. O gün öğle yemeğinden sonra saç kesme olayı da yapılır. Erkek annesi ve kalabalık kadın grup kız evine giderler. Kız evinde de kadınlar def çalarak ve türkü söyleyerek erkek tarafını karşılar. Kız evinde çengi ve türkü söylenmeye devam edilir. Gelin kız kayınvalidenin önünde diz çöküp el öper. Kaynana, görümce, teyze, yenge sırasıyla birer saç teli keserek saç kesme töreni yapılır. Kayınvalide bu tören sırasında gelinine takacağı altın, ziynet v.b. değerli hediyeler takar. Saç kesme töreninin akşamında kına gecesi yapılır.

Erkek evinde yapılan kına gecesi :

Erkek evinde kına ve çeşitli mumlar kız tarafına gönderilir. Erkeğin arkadaşları genelde bulunurlar. Gelenleri damadın sağdıcı karşılar. Kız tarafından da gençler erkek evine hayırlı olsuna gelirler. Yatsıdan sonra kına yakma törenine geçilir. Tas içinde gelen kına önce damada sonra sağdıca yarım el olarak yakılır. Gençler bu sırada kına türküsünü söylerler. Damada kına yakıldıktan sonra damat babaların ve aile büyüklerinin ellerini öperler.

Kız evinde yapılan kına gecesi :

Saç kesme töreni sonrasında gece erkek annesi ve erkek tarafının kadınları kız evine misafirliğe gelir. Gelin kıza ve sağdıcının eline kına yakılır. Geline bahşiş verilir. Gelin evindeki eğlence de gelinin arkadaşları gelinin etrafını sararak kına türküsü söyleyerek kına yakarlar. Çeşitli ikramlar yapılır.

Gelin alma töreni : Ertesi gün yani perşembe günü erkek evinden kız tarafına bir kamyon gönderilir. Bu kamyona kızın çeyizleri yüklenir. Kız tarafının çeyizleri : yatak odası takımı, halılar, koltuk takımı, battaniye ve yorganlar, yatak nevresim takımları, mutfak aletleri ve mutfağın tüm eşyaları. Kız tarafından giden kadınlarla beraber bu çeyizler açılıp yerleştirilir.

Gelin almak üzere erkek tarafı ve kaynana kız tarafına gider. Yüz görümlüğü olarak para verilir. Genine duvak örtülür ve kaynana gelinini arabaya bindirir. Dualar eşliğinde oğlan evine yola çıkılır. Erkek evinde gelin gelince kurban kesilir ve gelini arabadan damadın babası alır. Erkek tarafı bu zaman takı takarlar.

Cuma günü kadın konuklar gelini görmek için gelirler. Çeşitli ikramlar yapılır.

Pazar günü kız evinden oğlan evine bir tepsi baklava gönderilir. Erkek tarafının kadınlarını öğle yemeğine, erkeklerini akşam yemeğine davet ederler. Pazartesi günü el öpme daveti yapılır. Yine yemekler yenir.

El öpme davetinden birkaç gün sonra erkek tarafı kız tarafının kadınlarını öğle yemeğine çağırır, erkeklerini de akşam yemeğine çağırır. Bu çeyiz indirme davetidir ve düğünün artık sona erdiğini gösterir.